Transcription στο jazz πιάνο: πώς μαθαίνεις από τους δίσκους
«Ο δίσκος είναι ο δάσκαλος που δεν κουράζεται ποτέ να σου ξαναπεί το ίδιο πράγμα. Το transcription είναι ο τρόπος να τον ακούσεις πραγματικά.»
— Χρήστος Μαστρογιαννίδης
Θα σου πω κάτι από την αρχή: το transcription στο jazz πιάνο είναι για μένα το πιο δύσκολο πράγμα που κάνουμε στη μελέτη. Δυσκολότερο από τα voicings, δυσκολότερο από τον αυτοσχεδιασμό. Και το πιο δύσκολο κομμάτι του δεν είναι οι νότες. Είναι οι ρυθμικές αξίες, η στιγμή που προσπαθείς να βάλεις στο χαρτί κάτι που στον δίσκο απλώς «κάθεται» πάνω στο swing. Γι’ αυτό δεν σου προτείνω να ξεκινήσεις από ένα ολόκληρο σόλο. Ξεκίνα από φράσεις δύο ή τεσσάρων μέτρων, πάνω σε μία συγχορδία, σε ένα ii-V-I ή σε ένα blues. Τις βγάζεις, τις αναλύεις και τις βάζεις στο δικό σου σόλο. Σε αυτόν τον οδηγό σου δείχνω πώς το δουλεύω εγώ, βήμα-βήμα, με δύο δασκάλους από τους δίσκους: τον Wynton Kelly για τη γραμμή του δεξιού χεριού και τον Barry Harris για την αρμονία.
Με μια ματιά
- Τι είναι: μαθαίνεις μουσική από ηχογράφηση με το αυτί, την παίζεις και, αν θέλεις, τη γράφεις στο πεντάγραμμο.
- Η σειρά: ακούς → τραγουδάς → παίζεις μαζί με τον δίσκο → γράφεις.
- Τι βγάζεις: φράσεις 2 ή 4 μέτρων, σε μία συγχορδία, σε ένα ii-V-I ή σε ένα blues. Όχι ολόκληρο σόλο.
- Για τη γραμμή: Wynton Kelly, «Freddie Freeloader» από το Kind of Blue του Miles Davis (1959).
- Για την αρμονία: Barry Harris, voicings και comping, με τη λογική των συγχορδιών 6ης και της diminished.
- Το δυσκολότερο: οι ρυθμικές αξίες. Γι’ αυτές υπάρχει ξεχωριστή ενότητα παρακάτω.
Τι είναι το transcription στο jazz πιάνο
Transcription είναι η διαδικασία με την οποία μαθαίνεις ένα κομμάτι μουσικής κατευθείαν από την ηχογράφηση. Στην πράξη έχει δύο σκαλοπάτια, που συχνά μπερδεύονται μεταξύ τους.
- Το μαθαίνεις με το αυτί. Ακούς, τραγουδάς και παίζεις τη φράση μέχρι να ακούγεται όπως στον δίσκο.
- Το γράφεις στο χαρτί. Βάζεις νότες, αξίες, μέτρα και συγχορδίες στο πεντάγραμμο, για να το αναλύσεις και να το θυμάσαι.
Το πρώτο σκαλοπάτι είναι η ουσία. Εκεί εκπαιδεύεται το αυτί, εκεί περνάει μέσα σου το swing, η άρθρωση, ο ήχος του πιανίστα. Το δεύτερο είναι εργαλείο: σε βοηθάει να δεις γιατί δουλεύει αυτό που άκουσες. Κάνω πάντα αυτή τη σειρά με τους μαθητές μου: πρώτα στα δάχτυλα, μετά στο χαρτί. Ποτέ το ανάποδο.
Στο πιάνο υπάρχει και μια επιπλέον δυσκολία που δεν έχουν τα πνευστά: δεν ακούς μόνο μία γραμμή. Ακούς δεξί χέρι, αριστερό χέρι, voicings που σκεπάζονται από το μπάσο και τα ντραμς. Γι’ αυτό χωρίζω τη δουλειά σε δύο δρόμους: τη γραμμή και την αρμονία.
Γιατί το transcription είναι το πιο δύσκολο κομμάτι της μελέτης
Το λέω με ειλικρίνεια, γιατί έχω δει πολλούς μαθητές να τα παρατούν στη δεύτερη εβδομάδα. Δεν φταίνε εκείνοι. Το transcription σου ζητάει ταυτόχρονα πράγματα που συνήθως μελετάμε χωριστά:
- Αυτί για τα διαστήματα, για να βρεις τις νότες χωρίς μαντεψιές.
- Αίσθηση της φόρμας, για να ξέρεις πάντα σε ποιο μέτρο βρίσκεσαι.
- Αρμονική γνώση, για να καταλάβεις ποια συγχορδία ακούγεται από κάτω.
- Ρυθμική ακρίβεια, για να ξεχωρίσεις αν μια φράση ξεκινά πάνω στον χρόνο ή στο «και».
- Υπομονή, γιατί τέσσερα μέτρα μπορεί να σου πάρουν μια ολόκληρη μελέτη.
Το καλό νέο είναι ότι όλα αυτά βελτιώνονται μέσα από το transcription. Κάθε φράση που μαθαίνεις κάνει την επόμενη λίγο ευκολότερη. Η πρόοδος δεν φαίνεται στην πρώτη εβδομάδα. Φαίνεται τον τρίτο μήνα, όταν ξαφνικά πιάνεις μια φράση από την πρώτη ακρόαση.
Φράσεις, όχι ολόκληρα σόλο
Πολλοί μαθητές πιστεύουν ότι το transcription στο jazz πιάνο σημαίνει να βγάλεις ένα ολόκληρο σόλο, νότα-νότα, από την αρχή ως το τέλος. Δεν χρειάζεται. Ένα ολόκληρο σόλο είναι εβδομάδες δουλειάς, και συνήθως καταλήγει στο συρτάρι. Αυτό που σε κάνει καλύτερο αυτοσχεδιαστή είναι οι φράσεις: δύο ή τέσσερα μέτρα που τα μαθαίνεις καλά, τα καταλαβαίνεις και τα κάνεις δικά σου.
Ψάχνω φράσεις σε τρία αρμονικά πλαίσια, από το πιο απλό στο πιο σύνθετο:
- Μία συγχορδία. Δύο ή τέσσερα μέτρα πάνω σε ένα Cm7 ή ένα F7. Χωρίς αλλαγές ακούς καθαρά πώς ο πιανίστας κινείται γύρω από τους φθόγγους της συγχορδίας και πού βάζει τις χρωματικές νότες.
- Ένα ii-V-I. Η πιο συνηθισμένη πρόοδος στη jazz. Μια φράση που ξέρεις πάνω στο ii-V-I τη χρησιμοποιείς αμέσως σε δεκάδες standards.
- Ένα blues. Η αρχή του 12μετρου ή τα μέτρα 9–10. Η φόρμα είναι γνωστή, και οι blues φράσεις των μεγάλων πιανιστών είναι το πιο φυσικό υλικό για να ξεκινήσεις.
Κάθε φράση περνάει από τον ίδιο κύκλο: τη βγάζεις με το αυτί, την αναλύεις (ποιες νότες είναι φθόγγοι της συγχορδίας, ποιες χρωματικές, πού πέφτουν οι τονισμοί) και την ενσωματώνεις στο δικό σου σόλο. Το τρίτο βήμα είναι ο λόγος που κάνουμε transcription.
Βήμα 1: Πριν αγγίξεις το πιάνο, άκου και τραγούδα
Το συνηθισμένο λάθος είναι να ανοίγεις τον δίσκο και να ψάχνεις νότες στο πληκτρολόγιο από την πρώτη ακρόαση. Αυτό είναι μαντεψιά, και η μαντεψιά δεν εκπαιδεύει το αυτί. Η σειρά που ακολουθώ είναι απλή:
- Διάλεξε μία φράση. Δύο ή τέσσερα μέτρα, πάνω σε μία συγχορδία, σε ένα ii-V-I ή σε ένα blues. Μία φράση με αρχή και τέλος.
- Άκουσέ το σε loop μέχρι να το ξέρεις απέξω, όπως ξέρεις μια μελωδία από παιδί.
- Τραγούδα το μαζί με τον δίσκο, με συλλαβές, ακόμα και ψιθυριστά. Αν δεν μπορείς να το τραγουδήσεις, δεν το έχεις ακούσει ακόμα.
- Τραγούδα το χωρίς τον δίσκο. Τώρα η φράση ζει μέσα σου.
- Βρες την πρώτη νότα στο πιάνο, και μετά τις υπόλοιπες, πάντα τραγουδώντας πριν παίξεις.
Αυτό το βήμα δένει απόλυτα με τη δουλειά του ear training για jazz πιάνο. Όσο πιο σταθερά αναγνωρίζεις διαστήματα και συγχορδίες, τόσο πιο γρήγορα θα βγαίνει κάθε φράση. Και κάτι ακόμα: η ταχύτητα δεν παίζει ρόλο. Μία φράση που τη μαθαίνεις καλά αξίζει περισσότερο από ένα ολόκληρο σόλο μισομαθημένο.
Η γραμμή: transcription με τον Wynton Kelly
Για τον πρώτο σου δάσκαλο στη γραμμή δεν προτείνω τον γρηγορότερο πιανίστα, αλλά αυτόν που κάνει το swing να ακούγεται φυσικό. Ο Wynton Kelly (1931–1971) είναι ακριβώς αυτός. Γεννήθηκε στο Brooklyn, από γονείς μετανάστες από την Τζαμάικα, έπαιξε με τον Dizzy Gillespie και τον Miles Davis και αργότερα σχημάτισε το δικό του trio με τον Paul Chambers και τον Jimmy Cobb. Το παίξιμό του έχει blues, χαρά, καθαρές bebop γραμμές και ένα swing που κάθεται ελάχιστα πίσω από τον χρόνο.
Γιατί το «Freddie Freeloader»
Το «Freddie Freeloader» είναι ένα blues σε Bb, από το Kind of Blue του Miles Davis, ηχογραφημένο στις 2 Μαρτίου 1959. Είναι το μοναδικό κομμάτι του δίσκου όπου παίζει ο Kelly αντί για τον Bill Evans. Το σόλο του είναι τέσσερα choruses blues και έχει τρία χαρακτηριστικά που το κάνουν ιδανικό πρώτο transcription:
- Φόρμα που ξέρεις: 12μετρο blues, άρα δεν χάνεσαι εύκολα.
- Φράσεις που τραγουδιούνται: ο Kelly χτίζει με ερώτηση και απάντηση, όπως ένας τραγουδιστής.
- Μέτριο tempo: δεν χρειάζεσαι εργαλεία επιβράδυνσης για τα περισσότερα σημεία.
Αν το blues σού είναι ακόμα θολό ως φόρμα, ρίξε πρώτα μια ματιά στον οδηγό μου για τη δομή και την αρμονία του blues στο πιάνο. Θα κάνει το transcription πολύ πιο εύκολο.
Τι ακούς στη γραμμή του Kelly
Πριν γράψεις οτιδήποτε, πρόσεξε τρία πράγματα. Πρώτα τα γλιστρήματα (grace notes): μικρής αξίας νότες που καταλήγουν πάνω στη μεγάλη, σαν φωνή που γλιστράει. Μετά τις blue notes, κυρίως τη μικρή τρίτη πάνω από μεγάλη συγχορδία. Και τρίτο, τον χώρο: ο Kelly αφήνει παύσεις ανάμεσα στις φράσεις, και αυτές οι παύσεις είναι μέρος της γραμμής. Για τη λογική πίσω από αυτό, δες το άρθρο για το jazz vocabulary και τα licks.
🎹 Πρακτική εφαρμογή 1 — Η πρώτη φράση του Kelly
- Βάλε το «Freddie Freeloader» και βρες την αρχή του σόλο του Kelly (λίγο μετά το θέμα).
- Κράτα μόνο τα πρώτα 4 μέτρα. Άκουσέ τα σε loop 10 φορές χωρίς να κάνεις τίποτα άλλο.
- Τραγούδησέ τα μαζί με τον δίσκο 10 φορές, και μετά 5 φορές μόνος.
- Βρες τις νότες στο πιάνο, μόνο δεξί χέρι.
- Παίξε μαζί με τον δίσκο μέχρι να μη χωρίζεις τον ήχο σου από τον δικό του.
Χρόνος: 20–30 λεπτά τη μέρα, για μία εβδομάδα. Μην προχωρήσεις στα επόμενα μέτρα πριν «κάτσουν» αυτά στο παίξιμό σου.
Οι ρυθμικές αξίες στο χαρτί: το δυσκολότερο κομμάτι του transcription
Εδώ σκαλώνουν σχεδόν όλοι, και εδώ σκαλώνω κι εγώ μετά από τόσα χρόνια. Ο λόγος είναι απλός: η σημειογραφία φτιάχτηκε για ρυθμό που χωρίζεται σε ίσα κομμάτια, ενώ το swing ζει ανάμεσα σε αυτά τα κομμάτια. Όταν ο Kelly παίζει όγδοα, δεν είναι ούτε ίσα όγδοα ούτε ακριβής τρίηχο. Είναι κάτι ενδιάμεσο, που αλλάζει ανάλογα με το tempo και τη διάθεση.
Άρα το πρώτο πράγμα που πρέπει να δεχτείς: το χαρτί είναι προσέγγιση, όχι φωτογραφία. Ο στόχος δεν είναι να γράψεις «ακριβώς» αυτό που ακούς. Είναι να γράψεις την απλούστερη σημειογραφία που, όταν την παίξεις με swing, ακούγεται σαν τον δίσκο.
Η μέθοδος που ακολουθώ για τις αξίες
- Βρες το μέτρο 1. Πριν από οποιαδήποτε νότα, ξέρε πού ξεκινά το chorus. Στο blues μετράς 12 μέτρα και επιστρέφεις.
- Χτύπα τα τέταρτα δυνατά. Με το πόδι ή με το χέρι στο τραπέζι, μαζί με τον δίσκο. Μέτρα φωναχτά «1 και 2 και 3 και 4 και».
- Σημείωσε πού ξεκινά και πού τελειώνει η φράση. Στον χρόνο ή στο «και»; Γράψε πρώτα τις παύσεις. Η αρχή της φράσης είναι η πιο σημαντική πληροφορία του μέτρου.
- Γράψε μόνο τον ρυθμό. Με κάθετες γραμμές ή x πάνω στο πεντάγραμμο, χωρίς νότες. Τραγούδα τον ρυθμό με «ντα-ντα», χωρίς τονικά ύψη.
- Βάλε τις νότες πάνω στον ρυθμό. Τώρα που ο σκελετός στέκεται, οι νότες μπαίνουν πολύ πιο εύκολα.
- Έλεγξε παίζοντας μαζί με τον δίσκο. Αν η φράση σου τελειώνει πριν ή μετά από τον Kelly, κάτι λείπει ή περισσεύει. Γύρνα στο βήμα 3.
Τι ακούς και πώς το γράφεις
| Τι ακούς στον δίσκο | Πώς το γράφεις |
|---|---|
| Όγδοα με swing («μακρύ-κοντό») | Ίσα όγδοα, με την ένδειξη «Swing» στην αρχή |
| Τρεις ίσες νότες σε ένα χτύπο | Τρίηχο ογδόων. Μόνο αν είναι καθαρά ίσες, αλλιώς είναι swing όγδοα |
| Φράση που ξεκινά λίγο μετά τον χτύπο | Παύση ογδόου και αρχή στο «και» |
| Νότα που κρατάει πάνω από τη γραμμή του μέτρου | Δύο αξίες με σύζευξη διαρκείας, ποτέ μία αξία που υπερβαίνει το μέτρο |
| Μικρή νότα που γλιστράει στη μεγάλη | (grace note) πριν από την κύρια νότα |
| Νότα που μόλις ακούγεται (ghost note) | Νότα σε παρένθεση ή κεφαλή x |
| Φράση λίγο «πίσω» από τον χρόνο | Γράψε τη στον χρόνο και σημείωσε «laid back». Η αίσθηση δεν γράφεται, παίζεται |
Ένα τελευταίο για τις αξίες. Αν μια φράση σού βγαίνει με δέκατα έκτα, τρίηχα και συζεύξεις διαρκείας σε κάθε χτύπο, μάλλον την περιπλέκεις. Οι μεγάλοι παίζουν σύνθετα, αλλά σκέφτονται απλά. Ξαναδοκίμασε με απλούστερη σημειογραφία και παίξε τη με swing. Αν θες να δουλέψεις την αίσθηση πριν από το χαρτί, ξεκίνα από τις 20 ασκήσεις για το swing feel στο πιάνο.
🎹 Πρακτική εφαρμογή 2 — Πρώτα ο ρυθμός, μετά οι νότες
- Πάρε τα 4 μέτρα του Kelly που ήδη παίζεις.
- Σε χαρτί πενταγράμμου, γράψε μόνο τον ρυθμό τους με κάθετες γραμμές. Ξεκίνα από τις παύσεις.
- Χτύπησε τον ρυθμό σου στο τραπέζι μαζί με τον δίσκο. Ταιριάζει;
- Αν ναι, βάλε τις νότες. Αν όχι, βρες τον χτύπο όπου χάνεσαι και ξαναγράψε μόνο εκεί.
- Παίξε από το χαρτί σου, χωρίς τον δίσκο. Ακούγεται σαν τον Kelly; Τότε το χαρτί σου είναι σωστό.
Η αρμονία: transcription με τον Barry Harris
Η γραμμή είναι μία φωνή. Η αρμονία είναι τέσσερις, πέντε φωνές μαζί, και αυτό την κάνει πολύ δυσκολότερη στο αυτί. Εδώ ο καλύτερος δάσκαλος που ξέρω είναι ο Barry Harris (1929–2021). Ως πιανίστας ήταν ένας από τους μεγάλους του bebop, και ως δάσκαλος μας έδωσε μια λογική που κάνει το αρμονικό transcription κάτι λιγότερο χαοτικό.
Η βασική ιδέα της μεθόδου του, που την έχω αναλύσει στα άρθρα για τα voicings της 6ης κατά Barry Harris, είναι ότι οι συγχορδίες κινούνται εναλλάσσοντας τη συγχορδία της 6ης με μια diminished. Όταν το ξέρεις αυτό, ακούς διαφορετικά. Δεν ψάχνεις τυχαίες νότες. Ρωτάς: «αυτό που ακούω είναι η 6η, ή το diminished ανάμεσα;»
Πώς ακούς ένα voicing
- Πάγωσε τη συγχορδία. Κάνε loop ένα δευτερόλεπτο ήχου, μόνο τη συγχορδία που σε ενδιαφέρει.
- Βρες τις εξωτερικές φωνές. Πρώτα την πάνω νότα (είναι συνήθως η πιο καθαρή), μετά τη χαμηλότερη νότα του πιάνου. Προσοχή: δεν είναι απαραίτητα ίδια με το μπάσο.
- Τραγούδα από πάνω προς τα κάτω. Κάθε φωνή ξεχωριστά. Οι μεσαίες φωνές είναι οι πιο δύσκολες, και θέλουν χρόνο.
- Ρώτα τη λειτουργία. 6η ή diminished; Τονική ή κίνηση προς αλλού;
- Έλεγξε στο πιάνο παίζοντας το voicing σου πάνω στον δίσκο. Αν κάτι «τρίβεται», μια φωνή είναι λάθος.
Για υλικό ακρόασης, ξεκίνα από τον δίσκο Barry Harris at the Jazz Workshop (Riverside, 1960), με trio. Ακούς καθαρά το πιάνο, και στις μπαλάντες και στα πιο αργά σημεία ακούς κάθε συγχορδία να «αναπνέει».
🎹 Πρακτική εφαρμογή 3 — Μία συγχορδία τη μέρα
- Διάλεξε ένα αργό σημείο από ηχογράφηση του Barry Harris: εισαγωγή, κατάληξη ή μπαλάντα.
- Κάνε loop σε μία μόνο συγχορδία.
- Βρες την πάνω φωνή και τη χαμηλότερη. Γράψε τες.
- Τραγούδα και βρες τις μεσαίες. Μην απογοητευτείς αν σου πάρει 15 λεπτά.
- Παίξε το voicing σε 3 τόνους. Τώρα δεν είναι πια δικό του. Είναι και δικό σου.
Μία συγχορδία τη μέρα για έναν μήνα σημαίνει 30 voicings που τα έχεις ακούσει, όχι διαβάσει.
Από το transcription στο δικό σου παίξιμο
Ένα transcription στο jazz πιάνο που μένει στο συρτάρι δεν σε κάνει καλύτερο μουσικό. Η αξία του φαίνεται όταν κάτι από αυτό εμφανίζεται στον δικό σου αυτοσχεδιασμό. Δεν σε ενδιαφέρει να ξαναπαίξεις το σόλο του Kelly. Σε ενδιαφέρει να μπει η φράση του μέσα στο δικό σου. Γι’ αυτό, κάθε φράση που μαθαίνω την περνάω από πέντε στάδια:
- Την παίζω μαζί με τον δίσκο, μέχρι να ταυτιστεί ο ήχος μου με τον δικό του.
- Την αναλύω. Ποιες νότες είναι φθόγγοι της συγχορδίας και ποιες χρωματικές, πού πέφτουν οι τονισμοί, πώς η φράση οδηγεί στην επόμενη συγχορδία. Γράφω πάνω από κάθε μέτρο τη συγχορδία και δίπλα στις σημαντικές νότες τη βαθμίδα τους.
- Τη μεταφέρω σε άλλους τόνους, τουλάχιστον τρεις, χωρίς χαρτί.
- Τη βάζω σε άλλο κομμάτι. Μια φράση του Kelly από το blues σε Bb πάει στο δικό σου blues σε F.
- Την αλλάζω. Ίδιος ρυθμός με άλλες νότες, ή ίδιες νότες με άλλο ρυθμό. Εκεί αρχίζει να γίνεται δική σου.
🎹 Πρακτική εφαρμογή 4 — Μία φράση ii-V-I στο δικό σου σόλο
- Διάλεξε μια φράση δύο ή τεσσάρων μέτρων πάνω σε ii-V-I, από ένα standard που ξέρεις ή από τα μέτρα 9–10 ενός blues.
- Μάθε τη με το αυτί, όπως στο Βήμα 1: ακούς, τραγουδάς, παίζεις μαζί με τον δίσκο.
- Ανάλυσέ τη: γράψε πάνω από κάθε μέτρο τη συγχορδία και σημείωσε ποιες νότες είναι φθόγγοι της και ποιες χρωματικές.
- Παίξε τη σε τρεις τόνους, χωρίς χαρτί.
- Βάλε backing track σε ένα standard και, κάθε φορά που έρχεται ii-V-I, παίξε τη φράση. Μετά άλλαξέ τη: ίδιος ρυθμός με άλλες νότες, ή μόνο το πρώτο της μισό.
Χρόνος: 15 λεπτά τη μέρα. Μία φράση την εβδομάδα αρκεί.
Ένα πλάνο ανά επίπεδο
| Επίπεδο | Γραμμή (Kelly) | Αρμονία (Harris) |
|---|---|---|
| Αρχάριος | 4 μέτρα, μόνο με το αυτί, χωρίς χαρτί | Μόνο η πάνω νότα και η χαμηλότερη κάθε συγχορδίας |
| Ενδιάμεσος | Ένα ολόκληρο chorus, με ρυθμό γραμμένο στο χαρτί | Πλήρη voicings σε αργά σημεία, 6η ή diminished |
| Προχωρημένος | Περισσότερες φράσεις από το ίδιο σόλο, με grace notes και άρθρωση | Comping πίσω από σολίστα, με τον ρυθμό του αριστερού χεριού |
Εργαλεία, AI και τα πιο συνηθισμένα λάθη
Τα εργαλεία επιβράδυνσης είναι σύμμαχοι, όχι «κλέψιμο». Αυτό που προτείνω είναι το Anytune, και το JazzTeaching.gr είναι στη σελίδα των δασκάλων που το χρησιμοποιούν. Σου επιτρέπει να ακούσεις ένα γρήγορο πέρασμα στο μισό tempo χωρίς να αλλάξει ο τόνος και να βάλεις σε loop τη φράση των δύο ή τεσσάρων μέτρων που δουλεύεις. Χρησιμοποίησέ το για τα δύσκολα σημεία, αλλά παίξε πάντα στο τέλος στο κανονικό tempo, μαζί με τον δίσκο.
Τα AI εργαλεία που «βγάζουν» νότες από ηχογράφηση είναι πια αρκετά καλά σε καθαρές μονοφωνικές γραμμές. Δεν μπορούν όμως να σου δώσουν το swing, την άρθρωση, τον ήχο. Και κυρίως δεν εκπαιδεύουν το αυτί σου. Αν τα χρησιμοποιήσεις, κράτα τα για έλεγχο μετά τη δική σου δουλειά, ποτέ στη θέση της. Αλλιώς έχεις ένα χαρτί και κανένα κέρδος. Για το τι μπορεί και τι δεν μπορεί να κάνει η AI στη μουσική, έχω γράψει αναλυτικά στο άρθρο Τεχνητή Νοημοσύνη & Μουσική.
Πέντε λάθη που βλέπω συχνά
- Πολύ μεγάλο απόσπασμα. Ένα ολόκληρο σόλο από την αρχή είναι συνταγή για παράτημα.
- Χαρτί πριν από το αυτί. Αν γράφεις πριν τραγουδήσεις, κάνεις υπαγόρευση, όχι transcription.
- Πολύ γρήγορο σόλο για αρχή. Ξεκίνα από μέτριο tempo και καθαρό ήχο.
- Νότες χωρίς ρυθμό. Σωστές νότες σε λάθος θέση στο μέτρο ακούγονται λάθος.
- Καμία επιστροφή στον δίσκο. Κάθε γραμμένο transcription ελέγχεται παίζοντας μαζί με την ηχογράφηση.
Αν αναρωτιέσαι γιατί δεν αρκούν τα έτοιμα transcriptions από βιβλία ή το YouTube, η απάντηση είναι στο ίδιο σημείο: σε βοηθούν να διαβάσεις τι έπαιξε ο Kelly, αλλά όχι να το ακούσεις. Και στη jazz, ό,τι δεν έχεις ακούσει δεν θα το παίξεις ποτέ με φυσικότητα. Γι’ αυτό στα μαθήματά μου το transcription γίνεται βήμα-βήμα, στο επίπεδο κάθε μαθητή, και όχι ως ένα ακόμα χαρτί στη στοίβα.
Μια ιδέα για τη jazz κάθε μήνα
Γράψου στο newsletter του JazzTeaching.gr και πάρε νέα άρθρα, ασκήσεις και δωρεάν υλικό για το jazz πιάνο, κατευθείαν στο email σου.
Γράψου στο NewsletterΧρήστος Μαστρογιαννίδης
Jazz Pianist & Educator · Berklee College of Music · Kunst Universität Graz · 30 χρόνια διδασκαλίας με τη μέθοδο Barry Harris
